Jak informuje "Serwis Samorządowy PAP" Polski Projekt 400 Miast - program prewencji zawałów serca i udarów mózgu - ruszył dotychczas w pięciu województwach: na Mazowszu, w Małopolsce, Wielkopolsce oraz na Śląsku i Opolszczyźnie. W przyszłym roku rozpocznie się w pozostałych regionach Polski. Docelowo akcją objęto ok. 400 miast we wszystkich województwach.
Głównym celem programu jest zmniejszenie liczby zawałów serca i udarów mózgu, a adresatem - mieszkańcy małych miast do i przyległych do nich wsi, którzy mają utrudniony dostęp do opieki medycznej. Najważniejszą częścią projektu jest interwencja medyczna: bezpłatne badania ciśnienia tętniczego, cholesterolu i cukru. Pacjenci, u których wykryto zmiany chorobowe są kierowani na pogłębione badania w poradniach. Są także szkoleni w ramach specjalnego programu edukacyjnego, motywującego do regularnego przyjmowania leków, zdrowego stylu życia i porzucania palenia.
O założeniach, przewidywanych skutkach Projektu 400 Miast dziennikarz "Serwisu Samorządowego PAP" rozmawiał z dr Moniką Nowalińską z Akademii Medycznej w Gdańsku, rzecznikiem prasowym tego przedsięwzięcia.
- Projekt 400 Miast jest realizowany wyłącznie w małych miastach poniżej 8 tys. mieszkańców i przyległych do nich wsiach. Dlaczego właśnie mieszkańcy małych miast są adresatami programu?
- Zdecydowały o tym przede wszystkim dane epidemiologiczne, które mówią, że sytuacja zdrowotna mieszkańców małych miast jest gorsza niż mieszkańców większych ośrodków miejskich, zarówno jeśli chodzi o choroby układu krążenia, jak i udary mózgu.
Poza tym w w małych miejscowościach jest mniejsza dostępność do świadczeń medycznych. Te dwie podstawowe przesłanki przesądziły o skierowaniu uwagi na mieszkańców małych miast.
- Dlaczego to oni częściej od mieszkańców większych miast zapadają na choroby układu krążenia i udary mózgu?
- Przede wszystkim w tych miejscowościach jest mniejsza wykrywalność nadciśnienia tętniczego, hipercholesterolemii, cukrzycy oraz zespołu metabolicznego. Im mniej się wykrywa, tym mniej się leczy. Poza tym zapadaniu na choroby krążenia i udary mózgu sprzyja niezdrowy tryb życia, częste palenie papierosów i nadużywanie alkoholu.
Działania zapobiegające chorobom układu krążenia, takie jak np. niedawno obchodzony 26 września Światowy Dzień Serca, obejmują przede wszystkim duże miasta. Naszym celem jest dotarcie do najbardziej zaniedbanych pod tym względem regionów Polski.
- Jakie efekty ma przynieść Projekt 400 Miast?
Naszym głównym celem jest zmniejszenie liczby zawałów serca i udarów mózgu. Chcemy to osiągnąć przez poprawę wykrywalności i skuteczności leczenia nadciśnienia tętniczego, hipercholesterolemii, cukrzycy oraz zespołu metabolicznego.
Połączenie interwencji stricte medycznej (badań przesiewowych) i działań edukacyjnych daje najlepsze efekty. Przekonują nas o tym wyniki wcześniejszego pilotażowego programu Akademii Medycznej z 2000 r., tzw. Projektu 4 Miast (Braniewo, Oborniki Wielkopolskie, Łódź (dzielnica Górna) i Kartuzy. Udowodniliśmy niezbicie, że w miastach, w których oprócz interwencji medycznej zastosowaliśmy edukację pacjentów, znacząco spadł odsetek niewykrytego nadciśnienia tętniczego. Przed interwencją odsetek ten wynosił ok. 50 proc., po interwencji - spadł do 27 proc. Czyli mieszkańcy zaczęli pod wpływem naszych działań zgłaszać się do punktów medycznych i robić badania.
- Swój udział w Projekcie 400 Miast mają - oprócz lekarzy i mieszkańców - także samorządowcy. Na czym on polega?
- Niezwykle ważnym celem projektu 400 miast jest stworzenie Koalicji dla Zdrowia, czyli zgromadzenie w środowisku lokalnym sztabu ludzi - lekarzy, samorządowców, mieszkańców - którzy mogą promować zdrowy styl życia. W naszym zamierzeniu powinni oni przejąć od nas pałeczkę w edukowaniu innych mieszkańców na temat czynników ryzyka chorób układu krążenia i udarów mózgu.
Prowadzone w trakcie projektu szkolenia obejmują nie tylko lekarzy i pielęgniarek, ale także pracowników samorządów, szczególnie urzędów miejskich. Mają one zachęcić samorządowców do tworzenia programów promocji zdrowia w lokalnym środowisku. Uczymy ich także, jak pozyskiwać fundusze pozabudżetowe czy unijne konieczne do realizacji takich programów. Inny rodzaj szkoleń proponowany przez nas samorządowców dotyczy różnych sposobów organizowania kampanii antytytoniowych w środowisku lokalnym.
Serwis Samorządowy PAP
